“Anlayamazsınız” Fakat Neden?

     Merak Ettikleriniz: "Neden anlayamayız?" 

     İnsanların genellikle neden her zaman daha fazlasını istediğini biliyor muydunuz? Bunun temelinde, neredeyse her eksikliğine duyduğu açlığın kişinin hareketlerini aynı oranda tetiklemesi yatıyor. Bu bilgiyi öne süren bilim adamı ise Abraham Maslow'dur.

     Maslow'a göre insanoğlu çeşitli ihtiayçlarını karşılamak için bu ihtiyaca yönelik derin açlık uyandıran bir isteğe sahip olur. Bir aşamasını doyurmuş bir insan bir üst aşamaya geçerek o aşamasını doyurana kadar içgüdüsel olarak sıradaki aşamayı doyuracak hamlelerde bulunur ya da ister. Tablo aşağıdaki gibidir.maslow_ihtiyaclar_hiyerarsisi_1

     Tabloya göre bir insan hayatta kalmasını sağlayacak en temel ihtiyaçları ile hayata başlar. Bunlar açlık, susuzluk, uyku gibi karşı konulması zor ihtiyaçlardır. Bu ihtiyaçlarını tamamlayan bir insan haz duyar ve aynı ihtiyacını tamamlamak isteğinde artış olur. Karnı doymuş, susuzluğu gitmiş, uykusunu almış bir insan ise ilk olarak "güvende miyim?" şeklinde düşünür ve barınak arayışına başvurur. Güvenliğini de sağlayan bir insan artık sevilme isteği oluşturur, bir gruba ait olma, grubun bir parçası olma isteği uyanır. Bu istek insanın yaklaşık 15-16 yaşlarına kadar sürer ve sonrasında yeterince yetiştiğini düşünür ve "saygı ve statü" ihtiyacı başlar. İşsiz kalmak kabus gibidir, var gücü ile iş bulmaya çalışır ve bu ihtiyacını da tatmin eder. Sonrasında ise bir yerlere gelebilmek için edindiği bilgilerin daha fazlasını sırf bilmekten zevk aldığı için öğrenmeye başlar. Alt statüdeki insanlar bu insanlara "ne saçmalıyor bu?" şeklinde cevaplar verir. Bilmek ve bilgisini paylaşmak hazzını yaşar ve bu sayede alt basamakların tümünü dolaylı yoldan tatmin eder.

     Gelelim estetik basamağına. Bu basamak genellikle çok kısıtlı bir kesimin ulaştığı basamaktır. Bu statüdeki kişiler maddi açıdan doygundur ve artık maddi değerlerini karnı aç olan bir insanın tenezül etmeyeceği nesnelere değişirler. Mesela eski bir Çin vazosuna yüz binlerce lira ödemekten haz duyar. Kendisini dürten alt basamaklardaki tüm ihtiyaçlarını karşılamıştır artık. Bu nedenle "sen mal mısın? o kadar eski vazoya 500.000TL verilir mi?" sorusuna "sen anlayamazsın" cevabını verebilirler.

     Aslında tüm mesele basamağı ne olursa olsun ihtiyacın oluşturduğu derin açlık olsa da Maslow'un geliştirdiği bu sistem insanın en hayvani yönü olan ID 'ine yani ilkel benliğine hitap eder. Eğer insan ID tarafından yönetiliyorsa bu isteklerini gerçekleştirmede kararlı olur ve bir an önce ID tatmin edilir. Tabi insan Süper Ego'yu az da olsa dinliyor ve mantığı ile hareket ediyorsa basamak seçiminde biraz daha mütevazı davranıyor demektir.

     …ve son basamak "Kendini Gerçekleştirme" Maslow bu statüye neredeyse hiç kimsenin ulaşamayacağını söyler bazıları "peygamberler bu statüye ulaşmıştır" şeklinde  cümleler kursa da aslında bu hiyerarşide peygamberler hakkında anlatılanlara göre bazen temel ihtiyçlarını dahi ihmal ettikleri anlatılmıştır, değil sanatsal tablo almak!

Bonus:

maslow_internet_1

BT

1999 yılında ilk web sitesini yaptı ve kurucusu oluğu www.bilim-teknoloji.com sitesinde yöneticilik yapıyor. Uzmanlık alanı Biyoloji, Fizik, Kimya ve Matematik olan BT, akademik alanda yüksek lisans eğitmine devam ediyor.

Bir cevap yazın

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.