Vitaminlerin Canlı Vücudundaki Görevleri Nelerdir?

Vitaminler canlıların metabolik faaliyetleri sırasında kimysaal tepkimelere katılan önemli bileşiklerdir. Kimi vitaminler asidik karaktere sahipken kimi vitaminler ise aslında hormondur. Bu yazımızda vitaminlerin canlı vücudundaki fonksiyonlarını öğrenebileceksiniz.

Öncelikle vitaminlerin yap ve su bazlı olmak üzere iki grupta incelendiğini mutlaka öğrenmiş olmalısınız. Karaciğerde depolanabilen grup olan A, D, E ve K vitaminleri yağda çözünenler sınıfında yer alırken B ve C vitaminlerinin suda çözünenler olduğu bilinir.

Peki vitaminlerin canlı vücudundaki görevleri nelerdir?

Bu soruyu cevaplamak için vitaminleri harflerine göre sınıflandırarak belirtiyoruz.

Vitamin A

Özellikle göz sağlığı üzerine diğer vitaminlere göre daha çok faydası bulunan br vitamin çeşididir. Oluşumunda böbrek organlarının rolü büyüktür bunun yanında böbrekte bulunan tek vitamin A vitaminidir.

A Vitamini Eksikliğinde Neler Görülür?

Gece körlüğü denilen hastalığın ortaya çıkması A vitamini eksikliğine bağlıdır. Bunun yanında bağışıklık sisteminin çalışmasında ve çocukların büyüme-gelişme işlemlerindeki büyük katkıları bu vitaminin eksikliğine karşı dikkat edilmesi gerektiğini gösterir.

Öte yandan A vitamini fazla alındığında vücuda zarar verebilir hatta zehirleyebilir.

Fazla A Vitamininin Zararları
  • Fetüs gelişiminde anormallikler
  • A vitamini zehirlenmesi,
  • Karaciğer problemleri,
  • Kemik mineral yoğunluğunda azalma ve osteoporoz,
  • Beklenmeyen ve şekilsiz kemik büyümesi,
  • Deride pigmentlerin artımı ve turuncuya kaçan renk değişimi,
  • Yoğun saç dökülmesi,
  • Yoğun cilt kuruluğu ve pullanmalar
Hangi Besinlerde A Vitamini Bol Bulunur?

Yumurta, avokado, karaciğer, süt, havuç, sebze, ceviz ve balıkta bol miktarda bulunur.

Vitamin D

Özellikle kemik gelişimi ve bağışıklık üzerinde etkileri olan vitamindir.

Büyüme çağındaki çocukların besinlerinde mutlaka bulunmalıdır. Provitamin olarak vücuda alınır bu ise günşeten gelen UV ışınları ile aktifleştiğinde vücut tarafından kullanılabileceği anlamına gelir. Bu nedenle sadece D vitamini almak yeterli değildir. Güneşe çıkarak bu vitamini aktif hale getirmeniz gerekmektedir. Tabi yanlış bilindiği üzere kaynağı güneş değildir. Güneş sadece aktif hale gelmesini sağlar. Ayrıca D vitamini bir hormondur.

D Vitamini Eksikliğinde Neler Görülür?

Yeterli miktarda alınmazsa çocuklarda kemiklerin şekilsizliğine neden olan raşitizm hastalığını meydana getirir. Yetişkinlerde ise osteomalaziye neden olur.

Fazla D Vitamininin Zararları

Fazla alınan D vitamini kireçlenme meydana getirir. Böbreklerde kalsiyum kökenli taş oluşumuna neden olur.

Hangi Besinlerde D Vitamini Bol Bulunur?

Karaciğer ve balık başta olmak üzere, yumurta, tereyağı, peynir ve mantarda bol miktarda bulunur.

Vitamin E

Yaraların onarımı konusunda en etkili vitaminlerden biridir. Protein dokusunun onarımında bağlayıcı görev üstlenir. Kas geliştiren kimselerin faydalanması gereken vitaminlerdendir. Kas dokusunun oluşumunda göreve katılır. Ayrıca çocukların büyümesi için E vitamini gereklidir. Üreme organlarının fonksiyonel gelişiminde aktif rolü bulunmaktadır. Hormonal sistemlerin gelişiminde ve salgılarında görevleri vardır.

E Vitamini Eksikliğinde Neler Görülür?

Yaralar geç iyileşir ve kaslarda erimeler görülür. Hızlı yaşlanma gözlenir, bununla ilgili olarak yaşlanma karşıtı kozmetik ürünlerinin en temel maddesi E vitaminidir. Kısırlık oldukça yaygın olarak görülür. Dolaşım sistemi organlarında, özellikte kalpte yorgunluğa neden olur.

Fazla E Vitamininin Zararları

Oldukça faydalı bir vitamin olmasına karşın E vitaminini de dikkatli tüketmek gerekiyor. Normal besinlerden alacağınız E vitamini zararlı dozlara bir hayli zor ulaşsa da kapsül, hap şeklinde alarak tehlikeli dozlara çıkma riskiniz var.

Fazla D vitamini öncelikle sindirim sistemine zarar vermektedir. Şeker hastalarının ise insülin değerlerinde dalgalanma yaratacağı için dikkatli tüketilmesi gerekmektedir. Hamile bir birey fazl E vitamini alacak olursa bebeği kalp rahatsızlığı ile dünyaya gelebilir. Tabi bu yan etkilerin tümü yüksek dozlar için geçerlidir. Bu nedenle doğal yollardan almanızı tavsiye ederiz.

Hangi Besinlerde E Vitamini Bol Bulunur?

E vitamini, bitkisel yağlar, tahıllar, badem, ceviz, ay çekirdeği ve koyu yeşil yapraklı sebzelerde bulunmaktadır.

Vitamin K

Özellikle kanın pıhtılaşmasını sağlaması ile bilinir. Karaciğerde protrombin adı verilen kan pıhtılaşmasını sağlayan önemli bir glikoprotein olan maddelerin yapısına katılır. Doğal olarak kalın bağısaktaki faydalı bakterilerin faaliyeti sırasında kendiliğinden üretilir ve kalın bağırsak tarafından absorbe edilir. Kanserle savaş sırasında K vitamini desteği verilmektedir. Özellikle prostat kanseri Japonya’da yapılan bir deneyde K2 tipi vitamin alımında risk oranı olarak azalmıştır.

Fazla K Vitamininin Zararları

Tahmin edileceği üzere aşırı dozlarda alımında kanın yoğunlaşması ve fazla hızlı pıhtılaşması sonucu damarlarda tıkanmalara sebep olabilmektedir. Göğüste sıkışma ve terlemeye neden olabilmektedir.

Hangi Besinlerde K Vitamini Bol Bulunur?

Yeşil sebzeler, karaciğer, kuzu eti, nane, yumurta, ebegümeci, hindi ve tavuk eti.

Vitamin C

Askorbik asit olarak da bilinir. Kan yapımında doğrudan olmasa da aracı rol oynar, besinlerdeki demirin kana geçişini hızlandırır. Bu nedenle et ile beraber C vitamini içeren besinlerin tüketilmesi tavsiye edilir. Savunma sistemimizin çalışmasına yardımcı olur. Yaraların (özellikle ağızda) kapanmasına yardımcı olduğu için olası enfeksiyonları önler. Buna ek olarak gribal enfeksiyonlara karşı vücudu korur. Suda çözünen vitamindir ve karaciğerde depolanmaz.

Fazla C Vitamininin Zararları

Sindirim sisteminde etkilidir. İshale yol açar. Böbreklerde taş oluşmasına neden olabilir. Buna ek olarak vücutta depolanmayarak fazlası atıldığı için böbrekleri zorlayabilir.

Hangi Besinlerde C Vitamini Bol Bulunur?

En fazla C vitamini maydanoz bitkisinde bulunur, bunları biber, roka, lahana, brokoli takip eder.

Vitamin B

B grubu vitaminleri B1, B2, B3, B5, B6 ve B12 olmak üzere 6 farklı madde olarak incelenir. Tümü suda eriyen özelliğe sahiptir ve vücutta depolanamaz. Fazlası idrar ile atılır. Geneli asidiktir. Sinir sisteminde, solunum sisteminde, bağışıklıkta, sindirim sisteminde görevleri mevcuttur.

B1 vitamini metabolizmanın hücresel boyutlarda düzenlenmesini sağlar. Eksikliğinde sinir ve kalp hücrelerinde sorunlar başlar ve beriberi denilen bir rahatsızlık ortaya çıkar. Koyun, dana, tavuk, balık etinde bulunur.

B2 yetersizliğinde ariboflavinoz görülebilir. Yetersiz alındığında çocuklarda gelişim bozukluğu ve vücudun hassas deri bölgelerinde iltihaplanmalar görülür. Tahıllar, et ve karaciğerde bol mikltarda bulunur.

 

B3 vitamini solunumun gerçekleşmesi üzerine oldukça gerekli bir vitamindir. Yetersizliğinde pellagra görülebilir. Et, balık ve kuru yemişlerde bulunur.

B5 vitamini derinin sağlıklı kalmasını sağlar, eksikliğinde deride yaralar ve saçta dökülmeler başlar. Bu nedenle özellikle saç çıkardığı iddia edilen ilaçların ve şampuanların formüllerine eklenir. Hemen hemen bütün besinlerde bol miktarda bulunur.

B6 vitamini 60 farklı enzim için koenzimdir. Bu yönüyle metabolizma için yeri doldurulamaz bir vitamindir. Kalıtım materyalimiz olan DNA nın üretiminde rol alır. Güneş ışığına karşı direnci düşüktür ve hemen yapısal olarak bozulur. Bu nedenle özellikle B vitamini tabletleri loş ortamda ortama çıkarılmalıdır.

B12 DNA metabolizması üzerinde koenzim olarak görev yapar. Alyuvarların kapasitelerini artırır. Yetersiz alınırsa kansızlık (anemi) ve kilo kaybı gözlenir. Ayrıca vücuttaki seviyesi düşerse depresyona yol açmaktadır. Karaciğer, balık ve süt ürünlerinde bol miktarda bulunur.

Sonuç olarak vücudumuzun en önemli kimyasallarından olan vitaminleri türketmemiz çok önemli. Tabi en doğrusu doğal besinlerden almak ve bu konuda ilaca ihtiyacımız olduğunu düşünüyorsak bir hekime danışmak.

biyo

İçerik hakkında yorum yapmak için bir kanal seçin.

Bir Cevap Yazın